فرصت عضویت رایگان در کانال آموزش مالیات ظرفیت محدود – فقط چند ساعت زمان باقی‌مانده
۰۰ ساعت
:
۰۰ دقیقه
:
۰۰ ثانیه
جستجو

آیین نامه دادرسی مالیاتی

آکادمی رشد مالی » بخشنامه ها و دستور العمل‌ها » آیین نامه دادرسی مالیاتی
نویسنده :
تیم آموزش آکادمی رشد مالی

آگاهی از حقوق قانونی در فرآیندهای مالیاتی، کلید موفقیت در دفاع از عملکرد مالی یک کسب‌وکار است. زمانی که برگ تشخیص مالیات صادر و به شما ابلاغ می‌گردد، این پایان راه نیست؛ بلکه آغاز مسیری است که در آن حق اعتراض کاملاً برای شما محفوظ است. بسیاری از مؤدیان به دلیل عدم اطلاع دقیق از مفاد دستورالعمل دادرسی مالیاتی، این فرصت طلایی را از دست می‌دهند. طبق قانون، شما می‌توانید ظرف سی روز از تاریخ ابلاغ، شخصاً یا از طریق وکیل تام‌الاختیار، با مراجعه به اداره امور مالیاتی یا دبیرخانه هیأت‌های حل اختلاف، کتباً تقاضای رسیدگی مجدد نمایید. درک دقیق این فرآیند ضروری است تا اطمینان حاصل کنید که اعتراض شما در مهلت قانونی و با رعایت کامل تشریفات، به مرجع صالح تسلیم شده و حقوق مالیاتی شما به بهترین شکل حفظ می‌گردد.

راهنمای مطالعه
  • رویه دادرسی مالیاتی
  • فرآیند تشخیص مالیات
  • تکالیف مودیان و دفاتر
  • هیئت‌های حل اختلاف داخلی
  • شورای عالی مالیاتی و هیئت هم‌عرض
  • مراجع حل اختلاف برون‌سازمانی
  • نگارش لایحه دفاعیه مالیاتی

فصل یکم: اعتراض به برگ تشخیص

بند ۱: شرایط و نحوه اعتراض به برگ تشخیص

در مواردی که برگ تشخیص مالیات صادر و به مؤدی ابلاغ می‌شود، چنانچه مؤدی نسبت به آن معترض باشد می‌تواند ظرف سی روز از تاریخ ابلاغ، شخصاً یا به وسیله وکیل تام‌الاختیار خود به اداره امور مالیاتی یا دبیرخانه هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی ذی‌ربط مراجعه و با تکمیل فرم‌های مخصوص و ارائه دلایل و اسناد و مدارک، کتباً تقاضای رسیدگی مجدد نماید.

نکته مهم: مهلت اعتراض به برگ تشخیص مالیات، ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ آن است. این فرصت را از دست ندهید!

بند ۲: تکلیف واحد مالیاتی در موارد ابلاغ قانونی برگ تشخیص مالیات

در صورتی که برگ تشخیص مالیات به دلیل عدم حضور مؤدی در نشانی قانونی یا استنکاف از دریافت آن و یا به هر دلیلی به صورت قانونی ابلاغ شده باشد، واحد مالیاتی مربوط مکلف است پس از گذشت ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ، نسبت به ارسال پرونده به دبیرخانه هیأت‌ها (حداکثر ظرف مهلت یک هفته) اقدام نماید.

بند ۳: رسیدگی به اعتراض مؤدی نسبت به برگ تشخیص مالیات

اگر مؤدی اعتراض خود را به اداره امور مالیاتی ارائه کند، اداره مزبور مکلف است ظرف مدت ۳۰ روز از تاریخ مراجعه مؤدی به موضوع رسیدگی و به یکی از اشکال زیر اتخاذ تصمیم نماید:

  • الف: در صورتی که دلایل و اسناد و مدارک ابراز شده مؤدی از طرف اداره امور مالیاتی مؤثر در تعدیل درآمد مشمول مالیات تشخیص داده شود و نظر آن اداره مورد قبول مؤدی واقع شود، مراتب مستدلاً در ظهر برگ تشخیص منعکس و پس از امضاء رئیس اداره امور مالیاتی مربوط و مؤدی و ثبت آن، جهت صدور برگ قطعی (حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز) و انجام مراحل وصول مالیات به واحد مالیاتی مربوطه ارجاع می‌شود.
  • ب: اگر اداره امور مالیاتی دلایل ابرازی مؤدی را مؤثر در تعدیل درآمد مشمول مالیات تشخیص ندهد و نظر آن اداره مورد قبول مؤدی واقع شود، مراتب مستدلاً در ظهر برگ تشخیص منعکس و با امضاء رئیس اداره امور مالیاتی مربوط و مؤدی و ثبت آن، جهت صدور برگ قطعی (حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز) و انجام مراحل وصول مالیات به واحد مالیاتی مربوط ارجاع می‌شود.
  • ج: اگر دلایل ابرازی مؤدی توسط اداره امور مالیاتی مؤثر در تعدیل درآمد مشمول مالیات تشخیص داده نشود و نظر آن اداره مورد قبول مؤدی واقع نگردد، مراتب مستدلاً در ظهر برگ تشخیص منعکس و پس از امضاء رئیس اداره امور مالیاتی مربوط و مؤدی و ثبت آن، (حداکثر ظرف مدت ۵ روز) پرونده جهت درخواست تعیین وقت از دبیرخانه هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی ارجاع می‌شود.

تبصره

مؤدی می‌تواند جهت احاله پرونده برای رسیدگی توسط هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی، فرم اعتراض مخصوص را تکمیل و حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز به دبیرخانه هیأت‌های مربوطه ارائه نموده و رسید دریافت دارد.

بند ۴: مشخصات برگ اعتراض

برگ اعتراض مؤدی باید بر روی فرم خاصی تنظیم شود و مشتمل بر موارد ذیل باشد:

  • الف-۱ (اشخاص حقیقی): نام و نام خانوادگی، نام پدر، شماره شناسنامه، محل صدور، شماره ملی، شماره اقتصادی و نشانی دقیق محل سکونت یا محل کار با ذکر کد پستی و تلفن تماس، نشانی الکترونیکی.
  • الف-۲ (اشخاص حقوقی): نام شخص حقوقی، شماره و تاریخ ثبت، محل ثبت، شماره پرونده و شماره اقتصادی، شماره شناسایی ملی، نشانی قانونی، کد پستی ده‌رقمی، تلفن تماس، دورنگار و نشانی الکترونیکی.
  • ب: منبع مالیاتی مورد اعتراض.
  • ج: اداره کل امور مالیاتی، اداره امور مالیاتی، واحد مالیاتی.
  • د: سال یا سال‌های عملکرد مورد اعتراض به تفکیک هر سال با ذکر شماره و تاریخ برگ تشخیص یا برگ اجرایی.
  • هـ: خواسته و اعتراض مؤدی به صورت دقیق و مشروح.
  • و: تصاویر اسناد و مدارکی که به پیوست اعتراض خود اظهار می‌نماید.
  • ز: امضاء یا اثر انگشت مؤدی، وکیل تام‌الاختیار، یا دارندگان حق امضاء براساس آخرین تصمیمات مجمع عمومی مستند به روزنامه رسمی همراه با مهر اشخاص حقوقی.

بند ۵: نحوه تسلیم اعتراض

فرم اعتراض باید توسط مؤدی یا وکیل یا نماینده قانونی وی تنظیم گردیده و در قبال اخذ رسید حسب مورد به اداره امور مالیاتی یا دبیرخانه هیأت‌های مربوط تسلیم شود.

تبصره

تاریخ تسلیم اعتراضیه به پست، تاریخ تسلیم به مرجع مالیاتی ذی‌ربط محسوب می‌گردد.

بند ۶: شرایط ارائه اسناد و مدارک همراه اعتراض

مؤدیان مالیاتی باید رونوشت یا تصویر خوانای مدارک خود را به پیوست فرم اعتراض ارائه نمایند. اگر سند در خارج از کشور تهیه شده باشد، برابری آن با اصل مدارک می‌بایست در دفتر یکی از سفارت‌خانه‌ها یا کنسولگری‌های جمهوری اسلامی ایران گواهی شده باشد.

نکته مهم: اسناد و مدارکی که به زبان فارسی نباشند، حتماً باید توسط مترجم رسمی دادگستری ترجمه و تأیید شوند، در غیر این صورت در هیأت ترتیب اثر داده نخواهند شد.

فصل دوم: وکیل و سایر اشخاص در حکم مؤدی مالیاتی

بند ۷: تسلیم مدارک دال بر سمت وکیل یا نماینده قانونی

هرگاه اعتراض مؤدی توسط وکیل یا نماینده قانونی او یا ولی، وارث، وصی و یا قیم به عمل آید، تصویر مدارکی که اثبات‌کننده سمت وی باشد باید به پیوست آن ارائه گردد.

بند ۸: انتخاب وکیل و حدود اختیارات وی

مؤدی می‌تواند وکیل خود را از بین وکلای دادگستری و یا سایر اشخاص به موجب سند رسمی انتخاب نماید. در این صورت می‌بایست حدود اختیارات وی صراحتاً در متن وکالت‌نامه ذکر شود.

بند ۹: اشخاص مجاز به حضور در هیأت

اشخاص مجاز به حضور در هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی عبارتند از: شخص مؤدی، وکیل مؤدی با ارائه وکالت‌نامه رسمی، وراث، و کارمند حقوق‌بگیر اشخاص حقوقی با داشتن معرفی‌نامه.

بند ۱۰: منع وکالت اعضاء هیأت‌ها و کارمندان امور مالیاتی

کارمندان وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان امور مالیاتی کشور و اعضای هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی نمی‌توانند به عنوان وکیل یا نماینده مؤدی در جلسات هیأت‌ها حاضر شوند.

بند ۱۱: موارد خودداری از رسیدگی توسط اعضای هیأت‌ها

اعضاء هیأت حل اختلاف مالیاتی، در موارد زیر باید از رسیدگی خودداری نمایند:

فصل سوم: برگ دعوت هیأت (تعیین، تغییر و ابلاغ وقت رسیدگی)

بند ۱۲: تنظیم برگ دعوت در سه نسخه

برگ دعوت تعیین وقت هیأت در سه نسخه تنظیم می‌شود که نسخه دوم پس از ابلاغ به مؤدی جهت اعلام زمان تشکیل هیأت به امور مالیاتی مربوط ارسال می‌گردد.

بند ۱۳: تعیین وقت هیأت

دبیرخانه هیأت مکلف است حداکثر ظرف مدت ۵ روز پس از دریافت اعتراض مؤدی، نسبت به تعیین وقت و ابلاغ برگ دعوت اقدام نماید.

بند ۱۴: ابلاغ وقت رسیدگی به مؤدی با رعایت حداقل فاصله زمانی

فاصله تاریخ ابلاغ و روز تشکیل جلسه هیأت نباید کمتر از ۱۰ روز باشد مگر به درخواست مؤدی و موافقت امور هیأت.

نکته مهم: فاصله قانونی بین ابلاغ وقت رسیدگی و روز جلسه حداقل ۱۰ روز است.

بند ۱۷: تجدید وقت جلسات هیأت

هرگاه به هر علتی هیأت در وقت مقرر تشکیل نگردد، لازم است ظرف مدت یک هفته، وقت جلسه بعدی به مؤدی و واحد مالیاتی ابلاغ شود.

بند ۱۸: تغییر زمان جلسه رسیدگی

تعویق زمان جلسه رسیدگی، بنا به درخواست کتبی مؤدی و با تسلیم مدارک و دلایل موجه، پس از بررسی مسئول دبیرخانه هیأت فقط برای یک بار مجاز خواهد بود.

فصل چهارم: قرار (رسیدگی، تجدید دعوت، تأمین و...)

بند ۲۲: صدور قرار رسیدگی و مهلت اجرای آن

هرگاه هیأت به دلیل نقص در رسیدگی یا لزوم بررسی اسناد، قرار کارشناسی صادر نماید، مجریان قرار مکلفند حداکثر ظرف مدت یک ماه نسبت به رسیدگی و اجرای کامل موارد درخواستی هیأت اقدام نمایند.

بند ۲۶: شرایط صدور قرار تأمین مالیات قبل از قطعیت

در مواردی که مالیات مؤدی هنوز قطعی نشده و بیم تفریط مال یا اموال از طرف مؤدی به قصد فرار از پرداخت مالیات می‌رود، اداره امور مالیاتی می‌تواند از هیأت حل اختلاف، قرار تأمین مالیات را درخواست نماید.

فصل پنجم: رأی هیأت (کیفیت، مشخصات، شرایط صدور، اصلاح)

بند ۲۸: کیفیت آراء صادره

رأی هیأت باید متضمن اظهارنظر موجه و مدلل نسبت به اعتراض مؤدی بوده و در صورت تعدیل درآمد مشمول مالیات، جهات و دلایل آن توسط هیأت در متن رأی قید شود.

بند ۳۰: خودداری از صدور آراء عام و کلی

هیأت‌ها موظفند به اختلافات مالیاتی طبق قانون رسیدگی کرده و در مورد جزئیات اعتراض به طور مشخص تعیین تکلیف نموده و از صدور آراء به صورت عام و کلی خودداری نمایند.

بند ۳۲: نحوه اصلاح اشتباه در رأی صادره

هرگاه در تنظیم رأی هیأت اشتباهی در محاسبه صورت گیرد، قبل از صدور برگ اجرایی، هیأت رأساً یا به درخواست مؤدی یا اداره امور مالیاتی، رأی را تصحیح می‌نماید.

بند ۳۳: مهلت ارسال رأی صادره به اداره امور مالیاتی

دبیرخانه هیأت مکلف است رأی صادره را حداکثر ظرف ۴۸ ساعت از تاریخ صدور به مؤدی ابلاغ و نسخه‌ای از آن را به اداره امور مالیاتی ذی‌ربط ارسال نماید.

فصل ششم: مقررات مختلفه هیأت

بند ۳۶: صدور اوراق مالیاتی جداگانه

صدور اوراق مالیاتی به نام افراد متعدد در یک برگ صحیح نمی‌باشد و برای هر مؤدی باید برگ جداگانه صادر و ابلاغ گردد.

بند ۳۷: شرط رسمیت جلسات هیأت

جلسات هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی با حضور هر سه عضو هیأت رسمی است. رأی هیأت‌ها با اکثریت آراء، قطعی و لازم‌الاجرا است، لیکن نظر اقلیت باید در متن رأی قید گردد.

نکته کلیدی: رسمیت جلسات هیأت حل اختلاف منوط به حضور تمام اعضا (۳ نفر) است و رأی با نظر حداقل دو نفر از اعضا معتبر خواهد بود.

بند ۴۱: مرجع رسیدگی به اقدامات اجرایی

مرجع رسیدگی به شکایات مؤدی نسبت به اقدامات اجرایی، هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع ماده ۲۱۶ قانون مالیات‌های مستقیم می‌باشد.

بند ۴۳: مرجع تصویب دستورالعمل

این دستورالعمل به تصویب رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور رسیده و برای کلیه واحدهای تابعه سازمان، هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی، مأموران مالیاتی و مؤدیان لازم‌الاتباع است.

سوالات پرتکرار

سوالاتی که شاید برای شما هم پیش آماده باشد

شما دقیقاً ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ برگ تشخیص فرصت دارید تا اعتراض خود را ثبت کنید. این اعتراض باید به صورت کتبی، با ارائه دلایل، اسناد و مدارک مستدل، به یکی از دو مرجع زیر تسلیم شود:

  • اداره امور مالیاتی مربوطه

  • دبیرخانه هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی

این مراجع موظفند اعتراض شما را ثبت کرده و در قبال آن، رسید ارائه دهند.
نکته مهم: اگر برگ تشخیص به صورت قانونی (به دلیل عدم حضور شما یا استنکاف از دریافت) ابلاغ شده باشد، واحد مالیاتی مکلف است پس از گذشت ۳۰ روز، پرونده را به هیأت حل اختلاف ارجاع دهد.

پس از ثبت اعتراض شما در اداره امور مالیاتی، آن اداره ۳۰ روز فرصت دارد تا به موضوع رسیدگی کرده و یکی از سه تصمیم زیر را اتخاذ کند:

تعدیل و توافق: اگر دلایل شما مورد قبول واقع شود و منجر به تعدیل مالیات گردد و شما نیز با نتیجه موافق باشید، برگ قطعی جدید صادر می‌شود.

عدم تعدیل و توافق: اگر دلایل شما برای تعدیل کافی تشخیص داده نشود، اما شما نظر اداره را بپذیرید، همان مبلغ قبلی قطعی خواهد شد.

اختلاف و ارجاع به هیأت: اگر دلایل شما مورد قبول اداره قرار نگیرد و شما نیز نظر آن‌ها را نپذیرید، پرونده جهت رسیدگی به هیأت حل اختلاف مالیاتی ارجاع داده می‌شود.

برگ اعتراض شما باید روی فرم مخصوص تنظیم شده و شامل اطلاعات اجباری زیر باشد:
۱. مشخصات کامل مؤدی: اطلاعات هویتی دقیق برای اشخاص حقیقی (نام، شماره ملی، نشانی و…) و حقوقی (نام شرکت، شماره ثبت، شناسه ملی و…).
۲. جزئیات مالیاتی اعتراض: منبع مالیاتی، سال عملکرد مورد اعتراض، و شماره و تاریخ برگ تشخیص.
۳. شرح دقیق اعتراض: خواسته شما باید به صورت کاملاً شفاف و مشروح بیان شود.
۴. اسناد و مدارک: تصاویر خوانا از تمام مدارکی که ادعای شما را اثبات می‌کند، باید پیوست گردد.
۵. امضای معتبر: فرم باید توسط مؤدی، وکیل تام‌الاختیار یا صاحبان امضای مجاز (برای شرکت‌ها) امضا شود.

بله، اما به یک شرط بسیار مهم. تمامی اسناد و مدارکی که به زبان خارجی هستند، باید ابتدا توسط یک مترجم رسمی دادگستری به فارسی ترجمه شده و تأیید شوند. در غیر این صورت، هیأت حل اختلاف به این مدارک ترتیب اثر نخواهد داد و دفاع شما ناقص باقی می‌ماند.

بخشنامه ها و آیین نامه ها
آیین نامه ها + بخش نامه ها + دستور العمل ها

جمع‌بندی: دانش مالیاتی، قدرتمندترین ابزار شما

همانطور که ملاحظه کردید، دادرسی مالیاتی یک فرآیند پیچیده و دقیق است که کوچک‌ترین خطا در رعایت تشریفات آن می‌تواند منجر به رد اعتراض و تضییع حقوق شما گردد. این تسلط بر قوانین، تفاوت میان پرداخت مالیات منصفانه و تحمل هزینه‌های سنگین و ناعادلانه است. از آنجایی که هیأت‌های حل اختلاف موظفند به جزئیات اعتراض شما به طور مشخص رسیدگی کنند، آگاهی و تسلط شما بر این قوانین حیاتی است. برای اطمینان از اینکه پرونده مالیاتی شما با بالاترین سطح دقت و تخصص پیگیری می‌شود، توصیه می‌کنیم همین امروز در دوره تخصصی دادرسی مالیاتی ما ثبت نام کنید یا از خدمات مشاوره مالیاتی متخصصان ما برای مدیریت حرفه‌ای اختلافات مالیاتی خود بهره‌مند شوید.

دوره جامع دادرسی مالیاتی در آکادمی رشد مالی

دوره آموزشی پیشنهادی

دوره جامع دادرسی مالیاتی

برای جلوگیری از رد شدن اعتراض و تضییع حقوق در فرآیند دادرسی مالیاتی، باید بر تمام تشریفات، مهلت‌های ۳۰ روزه و جزئیات رسیدگی در هیأت‌های حل اختلاف مسلط شوید. با ثبت‌نام در دوره جامع دادرسی مالیاتی، کلید دفاع موفق و کاهش مالیات‌های ناعادلانه را در دست بگیرید.

پرسش و پاسخ

نظر و یا هر سؤالی در خصوص مقاله” آیین نامه دادرسی مالیاتی “ دارید مطرح کنید تا پاسخ دهیم

Rate this post

دیدگاهتان را بنویسید

ورود | ثبت‌نام

لطفا شماره موبایل یا ایمیل خود را وارد کنید
آکادمی رشد مالی
جلسه مشاوره آنلاین
ویژه مسائل مالی و مالیاتی